روز دی (D-Day) و پیاده شدن نیروهای متفقین در سواحل نرماندی (Normandy Landing) با  رمز عملیات نپتون (Operation Neptune)، روز آغاز بزرگترین عملیات دریابرد جهان در ششم ژوئن 1944 توسط متفقین در ساحل نرماندی در شمال غربی فرانسه است. این عملیات آبی‌خاکی عظیم که با نام تهاجم يا نبرد نرماندی (Invasion of Normandy) با هدف آزادسازی فرانسه و سپس سایر کشورهای اروپای غربی از اشغال آلمان نازی صورت گرفت، عملیاتی بسیار دقیق و موفقی بود و امروز، شانزدهم خرداد 1398، هفتاد و پنجمین سالگرد روز D است.

طراحی عملیات به صورت جدی و دقیق از سال 1943 آغاز شده بود و زمان و انرژی فراوانی برای پرداختن به جزئیات آن صرف گردیده بود. فرماندهی عملیات را ژنرال دوایت آیزنهاور بر عهده داشت و هدف اصلی عملیات، آزادسازی نرماندی و کل خاک فرانسه و سپس آزادسازی سایر کشورهای اشغال شده در اروپای غربی و در نهایت، زمینه‌سازی برای شکست کامل آلمان نازی به رهبری آدولف هیتلر بود.

این عملیات بزرگ با هماهنگی کامل نیروهای دریایی و زمینی متفقین انجام شد و از حمایت هوایی مناسبی برخوردار بود. هزاران ناو و هواپیمای جنگی در این عملیات شرکت داشتند و تنها در روز اول (روز دی) بیش از یکصد هزار سرباز در خاک نرماندی پیاده شدند.

ژنرال آرتور تدر جانشین فرمانده عملیات، ژنرال برترام رامسی فرمانده نیروهای دریایی، ژنرال برنارد مونتگمری فرمانده نیروهای زمینی و ژنرال ترفورد لی- ملوری فرمانده نیروهای هوایی متفقین بودند. در سمت آلمان، ژنرال گرد فون روندشتت فرماندهی نبرد را بر عهده داشت، ژنرال اروین رومل فرمانده نیروی ب آلمان، ژنرال فریدریش دلمان فرمانده لشکر هفتم پیاده و ژنرال لئو گیر فون شوپنبورگ فرمانده لشکر پنجم زرهی بودند. در نهایت بیش از یک میلیون نفر در سمت متفقین و بیش از سیصد و پنجاه هزار نفر در سمت آلمان، درگیر شدند. در این نبرد که با شکست آلمان به پایان رسید، نیروهای ایالات متحد آمریکا به همراه نیروهای بریتانیایی، فرانسوی، کانادایی، استرالیایی، نیوزیلندی و همچنین نیروهایی از نروژ، هلند، بلژیک، لهستان، یونان، لوکزامبورگ و چکسلواکی (به عنوان نیروهای مشترک متفقین) شرکت داشتند و با نیروهای آلمانی می‌جنگیدند. از نکات مهم این نبرد آن بود که سیستم‌های ارتباطی مجهز و پیشرفته آلمان به علت بمباران شدید، به شدت آسیب دید و کاملا دچار اختلال شد.

در شامگاه پنجم ژوئن 2019، دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده آمريکا، آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه، پروکوپیس پاولوپولس، رئیس جمهور یونان، پتسی ردی، فرماندار کل نیوزیلند، ترزا می، نخست وزیر بریتانیا، جاستین ترودو، نخست وزیر کانادا، اسکات موریسن، نخست وزیر استرالیا، مارک روته، نخست وزیر هلند، شارل میشل، نخست وزیر بلژیک، زاویه بتل، نخست وزیر لوکزامبورگ، ارنا سلبرگ، نخست وزیر نروژ، ماتئوس موراوسکی، نخست وزیر لهستان، آندره بابیش نخست وزیر جمهوری چک و ریخارد راشی معاون نخست وزیر اسلواکی، مهمان الیزابت دوم، ملکه بریتانیا، برای بزرگداشت هفتاد و پنجمین سالگرد روز دی در شهر بندری پورتسموث در جنوب بریتانیا بودند. این شهر، نقشی بسیار اساسی در عملیات روز دی داشته است و بسیاری از نیروها، از این بندر، به سمت نرماندی حرکت کرده‌اند، مرکز فرماندهی نیز همین شهر بوده است. دولت بریتانیا در این مراسم، یکی از بزرگ‌ترین نمایش‌های نظامی اخیر را با حضور تعداد زیادی از کهنه سربازان و سربازان به همراه ناوها و هواپیماهای نظامی را ترتیب داده بود. ملکه 93 ساله بریتانیا که قطعا آن روزها را به یاد می‌آورد، در این مراسم ضمن تقدیر از هزاران سربازی که در این نبرد کشته شدند، بیان نمود که قهرمانی، شجاعت و فداکاری آنها، هرگز فراموش نخواهد شد. در پایان مراسم، هواپیماهای نظامی متعددی شامل هواپیماهای قدیمی و جدید بر فراز پورتسموث به پرواز درآمدند.

روز دی سمبل آزادی اروپا از ناسیونال سوسیالیسم آلمان نازی است که به بهای خون سربازان بسیاری به دست آمده است. این نبرد تاثیری سرنوشت‌ساز بر جنگ جهانی دوم و شاید تاریخ جهان داشت. صبح پنج‌شنبه، 6 ژوئن 2019، امانوئل مکرون،  رئیس جمهور فرانسه، ترزا می، نخست وزیر بریتانیا، دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا و تعدادی از کهنه سربازان جنگ جهانی دوم در سواحل نرماندی گرد هم آمدند تا مجددا هفتاد و پنجمین سالگرد بزرگ‌ترین عملیات نظامی تاریخ را گرامی بدارند. خانم ترزا می در این مراسم بیان نمود که اگر روزی را بتوان نام برد که در آن روز، سرنوشت فرانسه، اروپا و دنیا رقم خورد، بی‌شک، همین روز بوده است. تام رایس از کهنه سربازان چترباز این عملیات گسترده که اکنون 97 سال دارد، تجربه آن نبرد را تکرار کرد و مجددا با چتر بر خاک نرماندی فرود آمد.

در طی جنگ جهانی دوم، میلیون‌ها نظامی و ده‌ها میلیون غیرنظامی کشته شدند و خسارت‌های بسیار زیادی به کشورهای گوناگون جهان وارد شد.

آندره گالستیان

انتهای پیام/