دانشمندان در حال کشف این موضوع هستند که میکروبیوم دهان – محل زندگی صدها گونه باکتری و قارچ – ممکن است به پیشبینی همه چیز از خطر سرطان گرفته تا سلامت قلب و مغز کمک کند.
بیش از یک هزار سال پیش، پزشک ایرانی، ابن سینا، اظهار داشت که بیماریهای دهانی میتوانند بر کل بدن تأثیر بگذارند و امروزه، تحقیقات مدرن نشان میدهد که این اثرات تا چه حد میتوانند گسترش یابند و میکروبهای ساکن روی دندانها، زبان و لثههای ما میتوانند سرنخهایی برای تشخیص زودهنگام و پیشگیری از بیماری در سراسر بدن ارائه دهند.
پژوهشهای اخیر موسسه “آنکولوژی جاما”(۱) نشان داد که ۲۷ گونه از باکتریها و قارچهای دهانی با ۳.۵ برابر خطر بیشتر ابتلا به سرطان پانکراس مرتبط هستند. محققان با استفاده از توالییابی کل ژنوم، کشف کردند که بیمارانی که شواهدی از میکروبهای خاصی در دهان خود دارند، به طور قابل توجهی بیشتر احتمال دارد که به این بیماری مبتلا شوند.
جیونگ آن، نویسنده ارشد این مطالعه و مدیر برنامه اپیدمیولوژی و کنترل سرطان در مرکز سرطان لورا و ایزاک پرلماتر در دانشگاه نیویورک، میگوید: “با بررسی جمعیتهای باکتریایی و قارچی در دهان، متخصصان سرطان ممکن است بتوانند افرادی را که بیشترین نیاز به غربالگری سرطان پانکراس را دارند، شناسایی کنند.” این یافتهها نشاندهنده تغییر گستردهتری در نحوه نگاه دانشمندان به سلامت دهان و دندان است.
یک دنیا میکروب در داخل دهان
دهان میزبان بزرگترین جوامع میکروبی بدن است. این میکروبها که به عنوان میکروبیوم دهان شناخته میشود، شامل بیش از ۷۰۰ گونه باکتری و همچنین قارچها، ویروسها و سایر میکروارگانیسمهایی است که جایگاههای متمایزی را در سراسر دهان اشغال میکنند.
جسیکا مارک ولچ،(۲) که در میکروبیوم دهان تخصص دارد، میگوید: “باکتریهایی که روی دندانهای شما زندگی میکنند، تقریباً کاملاً با باکتریهایی که روی زبان شما زندگی میکنند، متفاوت هستند. و گروه متفاوتی از باکتریها روی سقف دهان و لثههای شما وجود دارند.”
در افرادی که سلامت دهان و دندان خوبی دارند، میکروبیوم دارای جامعه متنوعی از میکروبهای مفید، از جمله استرپتوکوک و روتیا است که به کنترل التهاب و دفع عوامل بیماریزا کمک میکنند. اما این تعادل حساس است. تغییرات در رژیم غذایی، بهداشت دهان و دندان یا سلامت کلی میتواند به سرعت ترکیب میکروبی را تغییر دهد.
وی توضیح میدهد: “باکتریها همیشه به محیط خود پاسخ میدهند. اگر دهان در معرض قند زیادی قرار گیرد، باکتریهایی که روی قندهای ساده رشد میکنند، فراوانتر میشوند.”
ارتباط سلامت دهان و سلامت بدن
-التهاب مزمن یک خطر شناخته شده برای بیماریهای قلبی عروقی، دیابت نوع ۲، چندین سرطان و بیماری آلزایمر است.
-افراد مبتلا به بیماری پریودنتال سه تا پنج برابر بیشتر احتمال ابتلا به سرطانهای مرتبط با میکروبیوم دهان را دارند.
-رگهای خونی زیر زبان، گونهها و سایر نقاط دهان به باکتریها اجازه میدهند تا در بدن مهاجرت کنند. سیستم ایمنی معمولاً این باکتریها را متوقف میکند، اما برخی از آنها از بین میروند و به طور بالقوه منجر به بیماری میشوند.
–فوزوباکتریوم نوکلئاتوم، که معمولاً در دهان یافت میشود، نمونهای از یک پاتوژن است که میتواند از طریق مهاجرت، رشد تومور را تقویت کند.
-بزاق مسیر دیگری را برای عبور باکتریها از طریق دستگاه گوارش فراهم میکند.
- JAMA Oncology
- Jessica Mark Welch ، زیستشناس موسسه ADA Forsyth
انتهای پیام/
