مهری خوش طینت
اطلاعات منبع باز و جمع آوری و تجزیه و تحلیل اطلاعات در دسترس عموم که در رسانه ها منتشر می شود، در شرایطی که اطلاعات پراکنده، کنترل شده یا سانسور شده است، می تواند ارزشمند باشد. روزنامه نگاران امروز از این اطلاعات می توانند در روزنامه نگاری تحقیقی استفاده کنند.
گروه روزنامهنگاری تحقیقی Bellingcat در طول سالها در استفاده از اطلاعات منبع باز در گزارشهای پیشرفته خود پیشگام بوده است. مدیران این گروه توضیح می دهند که چگونه از اطلاعات منبع باز برای حمایت از تحقیقات خود در سراسر آفریقا استفاده کرده است و ابزارها و منابع کلیدی را برای روزنامه نگارانی که علاقه مند به استفاده از اطلاعات منبع باز در گزارش های تحقیقی خود هستند، فراهم کرد.
استفاده از اطلاعات منبع باز برای شناسایی جنایات جنگی
ایقان مکگوایر(۱) روزنامه نگار و سردبیر ارشد “بلینگ کت” به عنوان مثال توضیح داد که تیم او چگونه جنایات جنگی ادعایی در منطقه تیگری اتیوپی را در طی جنگ تیگری، که از نوامبر ۲۰۲۰ تا نوامبر ۲۰۲۲ ادامه داشت، بررسی کردند.
این خبرنگاران تحقیقات خود را در مارس ۲۰۲۱ آغاز کردند، زمانی که ویدیوهای گرافیکی ظاهراً اعدام غیرنظامیان توسط سربازان اتیوپیایی را در رسانه های اجتماعی منتشر کردند.
مکگوایر گفت: «اگرچه تماشای این ویدیوها سخت بود، اما حاوی سرنخهایی بود که به ما امکان میداد جزئیات مهم را تأیید کنیم.
به گفته وی “پیک وایزر”(۲) جایگزینی برای Google Maps که جزییات محدودی را در مناطق روستایی ارائه واطلاعات توپوگرافی با ارزشی را ارائه می دهد که خبرنگاران بلینگ کت می توانند در ویدیوها شناسایی کنند، مانند برآمدگی ها و فلات ها. آنها سپس این ویژگیها را با تصاویر ماهوارهای Google Earth مقایسه کردند تا مکان قتل عام را شناسایی کنند: روستایی به نام Mahbere Dego در منطقه تیگری.
ابزارهای تجاری
مهمتر از همه، بسیاری از ابزارهای مورد استفاده در این تحقیق، از جمله Google Earth، Natural Earth و PeakVisor رایگان بودند. ایقان مکگوایر تاکید می کند که نیازی نیست که یک جادوگر فناوری باشید یا برای انجام تحقیقات منبع باز پول زیادی خرج کنید. با ابزارهای آنلاین ساده، ما توانستیم کاری واقعا قدرتمند انجام دهیم.
در مثالی دیگر، گروه رسانه ای بلینگکت از نرمافزار متنباز برای ردیابی و مستندسازی حرکت کشتیها برای روشن کردن تجارت غیرقانونی غلات که از سرزمینهای تحت اشغال روسیه در اوکراین سرچشمه میگیرد، استفاده کرد. این تحقیق نشان داد که چگونه یک کشتی بزرگ درگیر انتقال غلات از کشتی به کشتی در دریا بود، منشا غلات تحریم شده را پنهان کرد و بعداً غلات را در بازار جهانی ادغام کرد.
آینده اطلاعات منبع باز
پتانسیل داده های منبع باز فراتر از روزنامه نگاری است. در زمینه های حقوقی نیز پیامدهایی دارد، از جمله استفاده به عنوان مدرک در دادگاه های بین المللی.
سردبیر ارشد بلینگ کت می گوید: بررسی پلتفرمهای رسانههای اجتماعی که زمانی منبع باارزشی برای اطلاعات بودند، دشوارتر شده است. او بهویژه تغییرات اخیر در پلتفرمهایی مانند X را برجسته کرد، که زمانی اطلاعات زیادی را به عنوان کاربران به طور منظم در پلتفرم پست میکردند، اما پس از خرید توسط ایلان ماسک استفاده از آن کاهش یافته است.
در همین حال، فناوریهای نوظهور مانند هوش مصنوعی، هم فرصتها و هم تهدیدها را ارائه میکنند. اگرچه ابزارهای توسعه یافته برای تجزیه و تحلیل مقادیر زیادی از داده ها می توانند قابلیت های تحقیقاتی را افزایش دهند، توانایی هوش مصنوعی برای تولید محتوای فریبنده نیز چالش هایی را ایجاد می کند. به گفته وی با بهبود هوش مصنوعی، تمایز بین تصاویر معتبر و ساختگی ممکن است به طور فزاینده ای پیچیده شود.
گروه روزنامه نگاری تحقیقی بلینگ کت روزنامه نگاران و محققان را تشویق می کند تا هنگام استفاده از داده های منبع باز ، یافته ها و روش های خود را به اشتراک بگذارند. سردبیر ارشد این گروه یادآوری می کند نتایجی که میتواند از اطلاعات منبع باز به دست آید، واقعاً بسیار مهم خواهد بود.
* Fundamentals of open-source intelligence for journalists
۲- PeakVisor
انتهای پیام/ منبع: ijnet.org/en

